Over-the-air updates en software-updateproces

Over-the-air updates en software-updateproces

Moderne auto’s ontvangen softwareverbeteringen via over-the-air updates. Je smartphone werkt op dezelfde manier. Deze technologie lost problemen op afstand op en voegt nieuwe functies toe, zonder dat je naar de dealer hoeft. Toch vragen eigenaren zich af: hoe werkt dit proces, wat is de duur en wat gebeurt er bij weigering? We leggen het je uit.

Wat zijn over-the-air updates?

Over-the-air updates zijn draadloze softwareverbeteringen die autofabrikanten rechtstreeks naar je voertuig sturen. De afkorting OTA staat voor “over-the-air”. Moderne auto’s bevatten 70 tot 150 elektronische besturingsunits (kleine computers die verschillende functies aansturen) die alles regelen, van motor tot navigatie. Via een mobiel netwerk of Wi-Fi downloadt je auto nieuwe software. Je hoeft geen werkplaats te bezoeken.

Er bestaan twee hoofdcategorieën:

  • Infotainment-updates: vernieuwen kaarten, audio-apps, streamingdiensten en scherminterfaces. Deze zijn niet cruciaal voor de veiligheid.
  • Firmware-updates (FOTA, ofwel Firmware Over-the-Air): beïnvloeden kritieke systemen zoals motor, batterijbeheer, remmen en rijhulpsystemen. Deze lossen fouten op, verbeteren prestaties en verhogen veiligheid. Vaak zijn ze verplicht.

‘ Je mag niet rijden tijdens de installatie, omdat dit veiligheidsrisico’s met zich meebrengt. ’

Hoe werkt het updateproces in de praktijk?

Het updateproces verloopt veilig en gecontroleerd. De fabrikant uploadt digitaal ondertekende bestanden naar servers op internet. Een beheersysteem voor updates selecteert voertuigen op basis van model, versie of locatie voor een gefaseerde uitrol. De Telematics Control Unit (het onderdeel dat draadloos contact maakt met het internet) in je auto ontvangt de update via 4G, 5G of Wi-Fi.

Vervolgens verdeelt een verdeeleenheid (een soort digitale wisselpost) het bestand naar de juiste besturingsunits, bijvoorbeeld infotainment of rijhulpsystemen. Het systeem controleert de authenticiteit vooraf en de integriteit achteraf. Bij falen activeert een terugzetmechanisme automatisch de oude versie. Je mag niet rijden tijdens de installatie, omdat dit veiligheidsrisico’s met zich meebrengt.

Volkswagen ID.3 Volkswagen ID.3

Updates accepteren en installeren

Je ontvangt een melding op het dashboard of via de fabrikants-app wanneer een update beschikbaar is. Sommige merken starten de installatie automatisch, andere vragen je eerst om toestemming. Kritieke updates voor veiligheids- en aandrijfsystemen installeer je het beste meteen.

Parkeer je auto op een plek met stabiele Wi-Fi-verbinding, bijvoorbeeld thuis. Dit versnelt het downloadproces en voorkomt dat je dataverbruik te hoog oploopt. Controleer of de accu voldoende is opgeladen, want sommige updates vereisen minimaal 50 procent batterijcapaciteit.

Wat als je OTA-updates niet kunt installeren?

Niet alle eigenaren beschikken over een sterke internetverbinding of voelen zich comfortabel bij technische handelingen. Als je een update niet draadloos uitvoert, neem dan contact op met je dealer. Zij installeren de software handmatig via een kabelverbinding. Dit kost wel tijd en soms ook geld. Je garantie of onderhoudscontract bepaalt de kosten.

Controleer of je internetabonnement voor de Telematics Control Unit actief is. Zonder actief abonnement ontvangt je auto geen meldingen. Bij tweedehands voertuigen kan dit afgelopen zijn, dus test dit na aankoop.

Duur van het updateproces

De installatieduur hangt af van de grootte van de update en de betrokken systemen. Kleine updates voor het scherm en de mediafuncties duren 10 tot 30 minuten. Grote firmware-updates voor motor, batterij of rijhulpsystemen duren vaak 45 minuten tot twee uur.

De tijd om de update binnen te halen varieert. Met een snelle Wi-Fi-verbinding download je binnen een kwartier. Via een zwak 4G-signaal kan dit enkele uren duren. Plan de update op een moment dat je de auto niet nodig hebt, bijvoorbeeld ’s nachts of tijdens het weekend.

‘ Als je consequent weigert, kan dit je garantie beïnvloeden of zorgen voor storingen in systemen die afhankelijk zijn van recente software. ’

Gevolgen van een geweigerde update

Je mag de meeste updates weigeren of uitstellen, maar dit heeft gevolgen. Kritieke veiligheidsupdates blijven in de wachtrij staan en de fabrikant verstuurt herhaaldelijk meldingen. Als je consequent weigert, kan dit je garantie beïnvloeden of zorgen voor storingen in systemen die afhankelijk zijn van recente software.

Bij sommige merken werken nieuwe functies niet meer met verouderde softwareversies. Ook lopen beveiligingsupdates achter, waardoor je auto kwetsbaarder wordt voor digitale aanvallen. Weeg daarom af of uitstel echt nodig is.

Voordelen die je niet wilt missen

Over-the-air updates bieden concrete voordelen. Je bespaart tijd en geld doordat dealerbezoeken minder vaak nodig zijn. Fabrikanten lossen softwarefouten snel op en voorkomen grootschalige terugroepacties. Je profiteert van verbeterde prestaties, zoals een groter actieradius bij elektrische auto’s of soepelere acceleratie.

Veiligheidssystemen krijgen sneller reparaties voor fouten in noodremsystemen of rijstrookassistenten. Ook blijf je profiteren van nieuwe functies, zoals extra apps of verbeterde spraakherkenning. Moderne auto’s blijven hierdoor langer actueel.

Volkswagen ID.3 Volkswagen ID.3

Praktische tips voor eigenaren

Check regelmatig je dashboard of app voor beschikbare updates. Installeer kritieke updates meteen en stel updates voor het scherm en de mediafuncties uit naar een geschikt moment. Zorg voor een sterke Wi-Fi-verbinding en voldoende batterijcapaciteit voordat je start.

Noteer het versienummer van de software voor en na een grote update. Dit helpt bij eventuele problemen of gesprekken met de dealer. Sommige gebruikers melden tijdelijke uitval van schermen tijdens het proces. Dit lost meestal op door terug te zetten naar de vorige versie.

Blijf verbonden door je internetabonnement actief te houden. Bij occasions vraag je de verkoper naar de status van de over-the-air updates. Controleer of eerdere updates volledig zijn uitgevoerd. Test compatibiliteit vooraf als je twijfelt.

Meer weten over je auto?

Op de website van Carnews vind je veel meer informatie over moderne autotechnologie, onderhoudstips en praktische gidsen voor elektrische voertuigen. Ontdek welke ontwikkelingen de toekomst van autorijden bepalen en hoe je optimaal gebruikmaakt van slimme functies. Kijk rond en blijf op de hoogte van alles wat autoliefhebbers interesseert.

Veel gestelde vragen

Over-the-air (OTA) updates werken doordat de fabrikant beveiligde softwarepakketten via mobiel internet of Wi‑Fi naar de telematicamodule van de auto stuurt, waarna een centrale gateway-ECU de update doorzet naar de juiste regelmodules en de digitale handtekening controleert. Tijdens de installatie staat de auto stil en is er een rollback-mechanisme dat terugschakelt naar de vorige versie als er iets misgaat. Voor autoliefhebbers betekent dit minder dealerbezoeken, tijd- en kostenbesparing en minder fysieke recalls. Bovendien blijven prestaties, veiligheidssystemen en infotainment continu verbeterd en up-to-date, waardoor de auto langer modern aanvoelt.

Over-the-air updates kunnen nieuwe softwarebugs introduceren die invloed hebben op cruciale systemen zoals remmen, stuur- of rijhulpsystemen. Er is altijd een (klein) risico op mislukte installaties of onderbroken updates, wat kan leiden tot tijdelijk onbruikbare functies of noodzaak tot rollback. Beveiligingslekken in het OTA-systeem zelf kunnen door kwaadwillenden worden misbruikt om ongeautoriseerde toegang tot voertuigsystemen te krijgen. Tot slot ben je afhankelijk van de kwaliteit, timing en testprocessen van de fabrikant, wat bij fouten je betrouwbaarheid en rijervaring kan aantasten.

Ja, over-the-air updates kunnen daadwerkelijk de prestaties van je voertuig verbeteren, bijvoorbeeld door optimalisatie van de aandrijflijn, batterijbeheer of acceleratie. Fabrikanten kunnen ook nieuwe functies toevoegen, zoals verbeterde infotainmentopties, extra rijhulpsystemen (ADAS) of geüpdatete navigatie. Daarnaast worden via OTA vaak bugs opgelost en veiligheidsverbeteringen uitgerold zonder garagebezoek. Zo blijft je auto na aankoop doorontwikkelen en beter aansluiten op je rijervaring.

Bij over-the-air (OTA) updates wordt de software van je auto draadloos gedownload en geïnstalleerd, vaak thuis of onderweg, zonder dat je naar de dealer hoeft, terwijl traditionele updates pas bij een werkplaatsbezoek worden uitgevoerd. Dit maakt het mogelijk om sneller bugs te verhelpen, nieuwe functies toe te voegen en veiligheids- of prestatieverbeteringen door te voeren tussen onderhoudsbeurten door. Voor de garantie verandert er in de basis niets: officiële OTA-updates van de fabrikant gelden net zo goed als dealerupdates en tellen mee voor het up-to-date houden van de auto. Wel kan de fabrikant in garantievoorwaarden opnemen dat je kritieke OTA-updates tijdig moet installeren om aanspraak te blijven maken op volledige dekking, vooral bij veiligheids- en aandrijflijnsoftware.

Regelmatige over-the-air updates kunnen de restwaarde van een auto verhogen, omdat de functionaliteit, veiligheid en prestaties up-to-date blijven en het voertuig minder snel veroudert. Tegelijkertijd kunnen ze tuning of aftermarket-aanpassingen bemoeilijken, omdat updates fabrieksinstellingen kunnen overschrijven en strengere softwarebeveiliging introduceren. Dit vergroot de afhankelijkheid van merkgebonden software en kan de speelruimte voor onafhankelijke tuners beperken. In sommige gevallen kan dit ertoe leiden dat aangepaste software na een update opnieuw moet worden geïnstalleerd of helemaal niet meer werkt.